Bir yapay zekâ haberini doğrulamak için önce haberdeki asıl iddiayı bulun, ardından bunu sağlayıcının özgün duyurusu, ürün belgesi veya araştırmanın kendisiyle karşılaştırın. Çok sayıda hesabın aynı ekran görüntüsünü paylaşması bağımsız doğrulama sayılmaz. Haber gerçek bir duyuruya dayanırken başlığı kapsamı büyütmüş de olabilir.
Örneğin “Araç artık herkes için sınırsız video üretiyor” iddiasını gördüğünüzü varsayalım. Burada ayrı ayrı doğrulanması gereken üç konu vardır: özellik gerçekten var mı, hangi hesaplara açık ve kullanım koşulları ne? Yalnız video oluşturma gösteren bir tanıtım, diğer iki sorunun cevabı değildir.
Content Credentials gibi içerik kimlikleri dosyanın kökeni ve düzenleme geçmişi hakkında bilgi verebilir. Geçerli bir kimlik, görüntüde anlatılan olayın doğru olduğunu tek başına kanıtlamaz. Kimliğin bulunmaması da dosyanın kesin gerçek veya kesin yapay olduğu anlamına gelmez; bazı işlemler bu bilgileri kaldırabilir.
Örneğin “Araç artık herkes için sınırsız video üretiyor” iddiasını gördüğünüzü varsayalım. Burada ayrı ayrı doğrulanması gereken üç konu vardır: özellik gerçekten var mı, hangi hesaplara açık ve kullanım koşulları ne? Yalnız video oluşturma gösteren bir tanıtım, diğer iki sorunun cevabı değildir.
İddiayı paylaşmadan önce izlenecek sıra
- Paylaşımın tarihini ve iddiayı tam olarak kaydedin. “Duyuruldu”, “denemeye açıldı” ve “herkese sunuldu” ifadelerini aynı anlamda kullanmayın.
- Haberdeki bağlantıyı açın. Bağlantı başka bir haber sitesine gidiyorsa onun dayandığı ilk duyuruyu veya belgeyi bulun.
- Üreticinin resmî alan adına kendiniz gidip aynı duyuruyu arayın. Benzer yazılmış alan adı veya taklit hesap yerine ürünün kendi haber ve yardım bölümlerini kontrol edin.
- Kapsamı okuyun: web, mobil uygulama ve API aynı özelliklere sahip olmayabilir. Dil, ülke, hesap türü ve aşamalı yayın koşullarını ayırın.
- Araştırma haberi ise özetin yanında yöntem ve sınırlamalar bölümüne bakın. Kontrollü bir örnekten bütün kullanıcılar için sonuç çıkarılıp çıkarılmadığını kontrol edin.
- Görsel veya video kanıtını bağlamıyla inceleyin. Eski bir tanıtımın yeni sürüm diye paylaşılması ihtimaline karşı daha önceki kullanımlarını arayın.
- Paylaşacaksanız yalnız doğrulayabildiğiniz kapsamı yazın. Belirsiz noktayı kesinleşmiş bilgiye çevirmeyin.
Görsel araması ve içerik kimliği neyi gösterir?
Google'ın görsel hakkında bilgi aracı, sunulduğu bölgelerde benzer görsellerin daha eski kullanımlarını ve bağlamını bulmaya yardımcı olabilir. İlk görülen tarih, çekim tarihinin kesin kanıtı değildir; yalnız araştırmanızı yönlendiren bir ipucudur. Haber görseli daha eski bir ürün tanıtımında geçiyorsa yeni duyuruya kanıt sayılmamalıdır.Content Credentials gibi içerik kimlikleri dosyanın kökeni ve düzenleme geçmişi hakkında bilgi verebilir. Geçerli bir kimlik, görüntüde anlatılan olayın doğru olduğunu tek başına kanıtlamaz. Kimliğin bulunmaması da dosyanın kesin gerçek veya kesin yapay olduğu anlamına gelmez; bazı işlemler bu bilgileri kaldırabilir.