Rehber Yapay zeka dilekçe yazma

Yapay zekâ ile dilekçe taslağı hazırlarken önce olayları tarih sırasıyla ve kişisel verileri mümkün olduğunca azaltarak yazın; ardından yapay zekâdan yalnızca düzenli bir taslak isteyin. Oluşan metni olduğu gibi göndermeyin. Muhatap kurum, olaylar, talepler, ekler, tarih ve iletişim bilgilerini kendiniz doğrulayıp kurumun güncel başvuru usulüne göre imzalayın veya onaylayın. Yapay zekâ metni biçimlendirme ve anlatımı düzenleme konusunda yardımcı olabilir; hukuki değerlendirme, süre hesabı veya başvurunun kabul edileceği konusunda kesin güvence vermez.

Taslak hazırlamadan önce hangi bilgileri toplayın?​

Dilekçenin amacı tek cümleyle açıklanabilmelidir: örneğin bir işlemin düzeltilmesini istemek, bir belgeye ilişkin açıklama sunmak veya belirli bir başvurunun değerlendirilmesini talep etmek. Olayları yorumdan ayırarak şu sırayla not edin: olayın tarihi, ilgili kişi veya kurum, gerçekleşen işlem, elinizdeki kanıt ve açık talebiniz.

Yapay zekâ aracına kimlik numarası, açık adres, telefon, sağlık bilgisi, banka bilgisi, parola, imza görüntüsü veya başkasına ait gereksiz kişisel verileri doğrudan vermeyin. İsim yerine “Başvurucu”, kurum yerine “İlgili kurum”, tarih yerine gerekiyorsa “12 Mayıs 2026” gibi yer tutucular kullanabilirsiniz. Kişisel verilerin üretken yapay zekâ hizmetlerine aktarılması, gizlilik ve veri işleme bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.

Yapay zekâya nasıl bir istem verilmeli?​

Kısa ve belirsiz bir “dilekçe yaz” talebi yerine görevi, bilgileri ve sınırları açıkça belirtin. Aşağıdaki metin varsayımsal bir örnektir:

Konudaki istem örneğinin numaralı açıklaması​

Görsel doğrudan bu konunun özgün istem örneğinden hazırlanmıştır. Bir uygulama ekranını taklit etmez; kırmızı numaralar metindeki gerçek satır, alan veya hücreleri açıklar. Tam örnek ve kapsam notları konu metninde korunur. Görsele dokunarak büyütebilirsiniz.

Numaraların açıkladığı bölümler:

1. Yapılacak iş veya başlangıç bağlamı: “Aşağıdaki bilgilerden, Türkiye’deki resmî bir kuruma sunulmak üzere sade ve saygılı bir dilekçe taslağı oluştur.”
2. Sınır veya korunacak koşul: “Hukuki dayanak veya süre uydurma.”
3. Bağlam veya doldurulacak bilgi: “Eksik bilgileri [DOLDURULACAK] olarak göster.”
4. İstenen çıktı biçimi: “Sonunda; eksik, çelişkili veya doğrulanması gereken bilgileri ayrıca listele.”

Bu istem, yapay zekânın metni düzenlemesini sağlar; olayların doğru olduğunu veya ilgili kurumun bu metni kabul edeceğini kanıtlamaz. Özellikle kanun maddesi, başvuru süresi, görevli makam ve zorunlu ekler konusunda araçtan gelen bilgileri resmî kaynaklardan ve gerekiyorsa bir hukuk uzmanından ayrıca kontrol edin.

Taslağı kontrol edip kullanılabilir hâle getirme​

1. Ham bilgileri düzenleyin. Olayları tarih sırasına koyun, kanıtlayamadığınız yorumları ayırın ve talebinizi tek bir cümleyle yazın. “Mağduriyetimin giderilmesini istiyorum” yerine hangi işlemin yapılmasını istediğinizi belirtin.
2. Taslağı yapay zekâya verin. Kişisel verileri yer tutucularla değiştirip muhatap, olaylar, belgeler ve talep bilgilerini ekleyin. Metnin hukuki sonuç veya kesin kabul garantisi içermemesini isteyin.
3. Çıktıyı satır satır karşılaştırın. İsim, tarih, sayı, kurum adı, olay sırası ve talep bölümünü kendi belgelerinizle kontrol edin. Yapay zekânın eklediği gerçekleşmemiş bir olayı, yanlış belgeyi veya uydurma kanun maddesini silin.
4. Başvuru koşullarını doğrulayın. Dilekçenin verileceği kurumun güncel başvuru kanalını, imza şartını, eklerini, sürelerini ve varsa özel formunu resmî sayfasından kontrol edin. Bu bilgiler başvurunun türüne ve kuruma göre değişebilir.
5. Son metni kendiniz onaylayın. Yer tutucuları doldurun, ekleri numaralandırın, tarih ve iletişim bilgilerini kontrol edin. Dilekçeyi göndermeden önce hukuki risk veya süre sorunu varsa bir avukata ya da ilgili uzman kuruma danışın.
6. Gönderim sonucunu saklayın. Kurumun verdiği kayıt numarası, elektronik başvuru onayı, teslim belgesi veya gönderim makbuzunu saklayın. Sonucun takip edilebilmesi, yalnızca yapay zekâ taslağının doğru hazırlanmış olduğunu değil, başvurunun gerçekten alındığını gösterir.

Yapay zekâ metni neden tek başına yeterli değildir?​

Yapay zekâ, verilen bilgideki hatayı kendiliğinden tespit etmeyebilir; eksik olayı tamamlamak için gerçeğe uymayan ayrıntılar üretebilir. Ayrıca bir dilekçenin doğru makama yöneltilmesi, süresinde verilmesi veya belirli bir hakkı koruması yalnızca dil bilgisiyle belirlenmez. Bu nedenle metni “hukuken kesin ve hazır” kabul etmeyin. Yapay zekâdan gelen hukuki dayanakları, süreleri ve usul bilgilerini doğrulamadan kullanmayın.

Dilekçede başka kişilere ait bilgiler veya özel nitelikli kişisel veriler bulunuyorsa, bunları gereksiz ayrıntılardan arındırın. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin resmî rehberler, üretken yapay zekâ kullanımında mahremiyet ve veri güvenliği risklerinin ayrıca dikkate alınması gerektiğini belirtmektedir.

Örnek son kontrol listesi​

• Muhatap kurumun adı doğru mu?
• Talep açık, ölçülebilir ve olaylarla bağlantılı mı?
• Tüm tarih, sayı ve isimler belgelerle uyuşuyor mu?
• Uydurma kanun maddesi veya gerçekleşmemiş olay var mı?
• Zorunlu ekler, imza ve başvuru kanalı kontrol edildi mi?
• Gönderimden sonra kayıt veya teslim kanıtı alınacak mı?

Bu kontroller tamamlanmadan dilekçeyi göndermeyin. Özellikle mahkeme, icra, iş, tüketici, vergi veya idari başvurularda süre ve usul hatasının sonucu değişebileceği için yapay zekâ taslağını kişisel hukuki görüş yerine hazırlık aracı olarak kullanın.